Het enige bekende portret van William Webb Elllis (ca. 1857) uit de Illustrated London News. Beeld van William Webb Ellis bij Rugby School.   William Webb Ellis De Engelsman William Webb Ellis (Salford, 24 november 1806 – Zuid-Frankrijk, 24 januari 1872) wordt gezien als de uitvinder van Rugby. Het verhaal hoe hij de sport Rugby heeft uitgevonden kent vele varianten, maar dat neemt niet weg dat zijn naam een belangrijke plaats heeft in de geschiedenis en tradities van Rugby. Hij is onsterfelijk gemaakt door de William Webb Ellis Cup die de winnaar van het wereldkampioenschap Rugby krijgt. Zelfs als Webb Ellis echt de eerste was die met de bal in de hand ging rennen, dan is dit niet de reden geweest voor de splitsing tussen Rugby en voetbal. De scheiding kwam pas later na een ruzie over 'hacking', het tackelen van de tegenstander door hem op zijn scheenbeen te schoppen. De grondleggers van voetbal besloten om dit te verbieden en werden hierdoor als lafaards gezien door de traditionelen. Tegenwoordig is dit in zowel Rugby als voetbal verboden, alhoewel het in de praktijk vaker voorkomt bij voetbal dan bij Rugby. William werd in 1806 geboren in Salford, Lancashire. Sommige bronnen vermelden dat hij geboren is in Manchester. Later heeft Webb Ellis zelf tijdens een volkstelling in 1851 verklaard dat hij in Manchester is geboren, aangezien hij daar op jonge leeftijd naar verhuisd was. William was de zoon van James Ellis, een legerofficier, en van Ann Webb. Zij zijn in 1804 in het huwelijk getreden in Exeter. Nadat James gedood werd in de Slag bij Albuera in 1812, besloot mevrouw Ellis om naar Warwickshire te verhuizen, zodat William en zijn oudere broer Thomas een goede opleiding konden krijgen aan de Rugby School. Aangezien ze binnen 10 mijl van de Rugby Clock Tower woonden, en dus dorpsjongens waren van Rugby, hoefden de twee jongens niet te betalen voor de school. William ging naar deze school van 1816 tot 1825 en werd gezien als een goede leerling en een goede cricketer, alhoewel hij werd beschuldigd van valsspelen tijdens het cricket. De gebeurtenis waarbij Webb Ellis de bal oppakte en ermee ging rennen tijdens een wedstrijd football zal in de laatste helft van 1823 zijn gebeurd, dus toen hij 17 jaar oud was.

	FOOTBALL
Zicht op de Rugby School vanaf het sportveld waar volgens de legende Rugby is uitgevonden.
	1895 onderzoek De bewering dat Webb Ellis het spel had uitgevonden dook pas vier jaar na zijn dood op. Sindsdien ontstonden er vragen en kritiek totdat de Old Rugbeian Society het verhaal in 1895 ging onderzoeken. Onder degenen die voor bewijs moesten zorgen zaten Thomas Harris en zijn broer John, die in respectievelijk 1828 en 1832 de Rugby School verlieten. Zij zeiden dat het lopen met de bal strikt was verboden tijdens het spelen van football. Thomas Hughes (auteur van Tom Brown's School Day's) werd gevraagd om commentaar te geven op het spel dat aan de Rugby School werd gehanteerd tijdens zijn aanwezigheid op de school (1834-1842). Hij heeft gezegd: "Tijdens mijn eerste jaar aan de Rugby School, 1834, was het rennen met de bal in de hand met als doel een try te scoren door de bal op de grond te drukken in het doelgebeid niet absoluut verboden. Maar als een jongen dit toch deed en daarvoor vermoord zou zijn, zou een jury van Rugby jongens van die tijd bijna zeker een uitspraak van 'gerechtvaardigde moord' hebben gedaan." Het plakkaat Het plakkaat op de huidige Rugby School heeft de volgende inscriptie: "DEZE STEEN HERINNERT AAN DE HELDENDAAD VAN WILLIAM WEBB ELLIS DIE MET EEN SUBTIELE VERONTACHTZAMING VAN DE REGELS VAN FOOTBALL ZOALS GESPEELD IN ZIJN TIJD ALS EERSTE DE BAL IN ZIJN ARMEN NAM EN ERMEE RENDE WAARMEE HET ONDERSCHEIDENDE ASPECT VAN DE RUGBY SPORT ONTSTOND." A.D. 1823 Het plakkaat aan de muur van de Rugby School.
Controverse Rugby school 1859, l et op het aantal spellers! (Credit: Rugby school) Sommige bronnen beweren dat Ellis eigenlijk een demonstratie van een sport heeft gegeven bekend als caid, wat een oud Iers spel is vergelijkbaar met Rugby. Sommigen speculeren dat Webb Ellis dit gezien heeft tijdens zijn jeugd, toen zijn vader als soldaat gelegerd was in Ierland. Dit verhaal, hoe dubieus ook, gooit olie op het vuur van de speculaties dat Webb Ellis het spel niet 'per se' heeft gecreëerd. Zoals er eerder sporten zijn geweest, zoals caid en harpastum, een spel vergelijkbaar met Rugby dat werd gespeeld door de oude Romeinen. Er is ook veel speculatie over welke regels er nu gebruikt werden voor football op de Rugby School. Sommige bronnen beweren dat de regels van het gespeelde spel constant werden veranderd. Malcom Lee vertelde in een interview: "de regels werden bijna elke keer bediscussieerd als de jongens naar buiten gingen om te spelen en veranderingen in de spelregels werden vaak gemaakt". Kort voor de grote verscheuring in Rugby die resulteerde in de ontwikkeling van twee rivaliserende vormen (Rugby Union en Rugby League), tilde de Rugby Union Bond de mythe tot een schijnbare waarheid om te proberen te bewijzen dat de Rugby Union de enige echte terechte erfgenaam is van het spel. Vandaag de dag Er is tegenwoordig nog steeds veel onenigheid of William Webb Ellis wel echt met de bal in de hand ging rennen en zodoende de sport Rugby uitvond. Bovendien bestaat er nog steeds een groot gemis aan betrouwbare bronnen, zodat de oorsprong van Rugby nog grotendeels onopgelost blijft. Desondanks blijft de geschiedenis van Webb Ellis als uitvinder van Rugby door met de bal te gaan rennen erg populair, het heeft zelfs een legendarische status in de geschiedenis van Rugby. Dit komt tot uiting in de naar hem vernoemde William Webb Ellis Cup, de beker van het wereldkampioenschap Rugby. Rugby in Nederland Rond 1875 werd er in Nederland op bescheiden schaal met de Rugbybal gespeeld, voornamelijk op kostscholen onder invloed van Engelse leraren. Maar de eerste echte vereniging die zich met voetbal en Rugby bezig hield was de Haarlemse Football Club, opgericht op 15 september 1879 op initiatief van Pim Mullier. De in 1865 geboren Pim Mullier had als 5-jarige op de kostschool van Schreuders in Noordwijk-Binnen een groepje hoofdzakelijk Engelse jongens tegen een bal zien schoppen en vijf jaar later zag hij in het Belgische Oostende opnieuw een aantal Engelsen bezig met een ovale leren Rugbybal. Op zijn veertiende ontdekte hij bij het warenhuis De Gruyter in de Leidsestraat in Amsterdam zo'n bal. Hij kocht hem, kwam aan een spelregelboekje en ging met zijn vriendjes op de weilanden achter de Haarlemmer Hout aan de gang. Daaraan kwam door toedoen van diverse ouders een einde. De rekeningen voor de gescheurde kleding liepen te hoog op. Pim Mulier schreef daarover: "Daardoor was het Rugby ten doode opgeschreven en gingen we in 1883 over tot voetbal- association". Op 24 september 1918 werd de eerste officiële Nederlandse Rugbyvereniging opgericht. Al na een paar maanden had de Delftsche Studenten Rugby Club 130 leden. Omdat er nauwelijks Nederlandse tegenstanders waren nam deze club het vaak op tegen buitenlandse ploegen. Demonstratiewedstrijden zorgden ervoor dat ook Nederlandse vijftientallen tegen DSR-C wilden uitkomen. De eerste Nederlandse confrontatie viel in het voorjaar van 1919, toen de Amersfoortse voetbalclub Quick, aangevuld met hockeyers, met 3-0 van DSR-C verloor. Twee nieuwe teams werden officieel opgericht, de Amsterdamse Studenten Rugby Vereniging (ASRV) en de Groningsche Studenten Rugby Club (GSRC) Forward. Deze twee teams en DSR-C werden ondergebracht in de op 7 september 1920 opgerichte Nederlandse Rugby Bond. Nadat twee maanden later de Rotterdamse club RSSV zich als vierde lid had aangemeld, besloten deze clubs een toernee door het land te maken.   Een journalist voor de Nieuwe Rotterdamsche Courant schreef: "Op het veld van Sparta in Spangen hebben wij gisteren een Rugby-wedstrijd gezien tusschen de vijftientallen van de Rotterdamsche en Delftsche studenten. Het veld was hard en bedekt met een dun laagje sneeuw. Dit was echter geen bezwaar voor deze jongelui om hun partij te spelen. Rugby lijkt ons een mooi, forsch en echt mannelijk spel. Wie wat kleinzeerig is uitgevallen, blijve buiten de lijnen. Het gaat er soms ruw aan toe en het spel deugt absoluut niet voor hen die niet tegen een stootje kunnen. Stelt u voor dat bij een voetbalwedstrijd zoo gesmeten, getrokken en geduwd werd! De spelers zouden elkander verscheuren en het lijk van den scheidsrechter vond men den volgenden morgen in een naburigen greppel! Bij Rugby echter gebeuren de vreselijkste dingen in de volste gemoedelijkheid en de aanvaller, die met den bal onder de arm haast een try bereikt, maar dien men vlak voor de gloriebrengende lijn beentje licht zoodat hij een keer of wat over zijn hoofd rondbuitelt, en zijn kans mist, staat lachend op en vindt, dat zijn tegenstander het 'm kranig geleverd heeft. Wij hebben gisteren een flink stuk van den wedstrijd Rotterdam-Delft gevolgd en gelooven stellig, dat dit spel een toekomst heeft in Nederland. Wij raden den leiders van de Rugbybeweging echter aan, de spelregels eens wat meer bekend te maken."    De nekslag voor het toenmalige Nederlandse Rugby was het vertrek van de Zuidafrikaanse studenten tegen het eind van 1923. Groningen haakte af, gevolgd door Rotterdam en Amsterdam. Alleen DSR-C bleef bestaan. Maar dat was niet voldoende om de Nederlandse Rugby Bond te redden. Die werd in 1923 opgeheven en DSR-C was opnieuw aangewezen op Rugby-contacten met België, Duitsland en Engeland. In 1932 waren er toch weer vier clubs die Rugby speelden: de Amsterdamse Rugby Voetbal Club (ARVC), Rugby Club (RC) Eindhoven, de Hilversumse Rugby Club (HRC) en het in leven gebleven DSR-C. Zij leverden de spelers voor Nederlands eerste interland, die op 13 maart 1932 in Amsterdam gespeeld werd tegen België en in 6-6 eindigde. Ruim een halfjaar later, op 1 oktober, werd de Nederlandse Rugby Bond opnieuw opgericht. Rugby in de Tweede Wereldoorlog Na de Tweede Wereldoorlog, waarin Rugby niet het meest besproken onderwerp was en op een laag pitje voortsudderde, bleek er nog steeds weinig groei in de sport te komen. Internationaal stelde Nederland nauwelijks iets voor. Tot 1956 ging het merendeel van de ontmoetingen tegen België, waarmee in die periode het meeste wedstrijdcontact was, verloren. En België was nou ook niet direct een Rugbyland waarvoor de Engelsen en Fransen een heilig ontzag hadden. In de zestiger jaren was er sprake van verbetering. Oude clubs kregen een nieuwe accommodatie en nieuwe clubs meldden zich bij de 35 jaar oude NRB aan. Het bondsbestuur haakte op die ontwikkeling in en hoofdbestuurslid Jus van Doom kwam met een vijfjarenplan, dat o.a. leidde tot een verdubbeling van de subsidie uit de toto en lotto en de bijdrage van het ministerie van Welzijn, Volksgezondheid en Recreatie. In 1972 trok de bond een Engelsman aan om het Nederlands vijftiental te trainen en te coachen, Denis Power, tot dat moment coach van Bristol en Gloucestershire. In datzelfde jaar werd Nederland ook weer toegelaten tot het Europa Cup-toernooi van de internationale Rugbybond FIRA. Vanaf dat moment tot aan het begin van de jaren tachtig maakte Rugby de meest explosieve groei uit haar bestaan door. In 1971 telde de NRB 31 aangesloten clubs, die samen voor 2565 leden zorgden. In 1982 waren er zo'n 6500 leden, verdeeld over een kleine honderd clubs. Bovendien deed het vrouwenRugby aan het eind van de zeventiger jaren zijn intrede in Nederland.       Wereldkampioenschappen en Six Nations Nederland heeft in 1998 de primeur gehad van de eerste officiële wereldkampioenschappen voor vrouwenRugby. In 1999 zijn voor de vierde keer de wereldkampioenschappen georganiseerd. Nieuw Zeeland is de eerste winnaar van de William Webb Ellis Cup geworden. Australië heeft hen opgevolgd. Zuid Afrika heeft daarna de Cup gewonnen in aanwezigheid van Nelson Mandela. Op 6 november 1999 heeft Australië de finale gewonnen van Frankrijk. En het Five-Nations-Tournement is in januari 2000 het Six-Nations geworden, omdat toen Italië is gaan meedoen.